Back to top

Tiêm phòng sởi và sai lầm trong nhận thức

Người đăng/tác giả : Pacific Cross
[Sassy_Social_Share] Subscribe

Tác giả: 
1. TS. BS. Lê Văn Nhân, Giám đốc Dịch vụ Y khoa Công ty Pacific Cross Việt Nam, Giảng viên Trường Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch
2. ThS. BS. Trần Vĩnh Tài, Giảng viên Trường Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch


Sởi là một bệnh truyền nhiễm cấp tính do vi rút sởi gây ra, có tốc độ lây truyền rất cao, khả năng lây lan mạnh trong điều kiện sống khép kín, môi trường ẩm thấp thành dịch bệnh trong cộng đồng. Bệnh đặc biệt nghiêm trọng ở trẻ nhỏ, trẻ suy dinh dưỡng, trẻ đang mắc các bệnh cấp tính và mãn tính khác. Bệnh chủ yếu lây qua đường hô hấp do hít phải các hạt dịch tiết mũi họng của bệnh nhân bắn ra được khuếch tán trong không khí hoặc tiếp xúc trực tiếp với chất tiết đường mũi họng của bệnh nhân.

Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), việc duy trì tỷ lệ tiêm 2 mũi vắc xin sởi ở trẻ dưới 2 tuổi đạt 95% là yếu tố cơ bản để loại trừ bệnh sởi. Hiện nay, chương trình tiêm chủng mở rộng của quốc gia, vắc xin được sử dụng trong phòng bệnh sởi là vắc xin dạng đơn hoặc dạng phối hợp Sởi-Quai bị-Rubella hoặc Sởi-Rubella. Tuy nhiên, theo WHO, tỷ lệ tiêm chủng ở một số khu vực ở Châu Âu đã giảm xuống dưới 70%; Trung tâm Phòng ngừa và Kiểm soát dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) đã nghiên cứu số lượng bệnh nhân sởi ngày càng tăng ở Mỹ và thấy rằng 70% trường hợp mắc mới xảy ra ở những người chưa được tiêm chủng. Riêng tại Tp. Hồ Chí Minh, dựa vào báo cáo số ca sởi nhập viện từ tháng 1 đến ngày 16/10/2018, toàn Thành phố có 220 trường hợp mắc bệnh sởi, trong đó số bệnh nhân từ 9 tháng đến 2 tuổi chiếm 47% trên tổng số ca bệnh và có đến 87% trong nhóm tuổi này hoàn toàn không được tiêm chủng vắc xin sởi hoặc tiền sử tiêm chủng không rõ ràng. Mới đây, WHO vừa công bố danh sách liệt kê 10 thách thức lớn nhất đe dọa đến sức khỏe toàn cầu, trong đó có việc từ chối tiêm chủng vắc-xin, “anti-vaccine” (chống tiêm chủng). Chính phong trào “anti-vaccine” là một trong những nguyên nhân gây ra sự bùng phát trên. Đó là hệ quả của phong trào chống tiêm chủng đang phát triển trong những năm gần đây, bắt nguồn một phần từ nghiên cứu không trung thực của cựu bác sĩ Andrew Wakefield năm 1998 với lý do cho rằng tiêm vắc xin Sởi-Quai bị-Rubella có liên quan đến chứng tự kỷ. Nhiều nghiên cứu tiếp theo của các nhà khoa học khác chỉ ra hoàn toàn không có mối liên hệ giữa vắc-xin và chứng tự kỷ nên nghiên cứu này sau đó đã bị rút lại và Wakefield bị tước giấy phép hành nghề ở Vương quốc Anh. Hệ lụy không dừng lại ở đó mà dấy lên nhiều hiện tượng trong xã hội: nhiều người không còn tin vào công tác tiêm chủng nữa dẫn đến những hậu quả thật sự nghiêm trọng: sự tăng lên đột biến các ca bệnh không được phòng ngừa bằng vắc xin, các bệnh viện nhi đồng phải cơi nới hoặc bổ sung thêm giường bệnh để chứa những bệnh tái xuất hiện trở lại; tỷ lệ các trẻ em là nạn nhân của truyền thông, nạn nhân của chính những người lớn có hành vi anti-vaccine. Những mẩu tin phản khoa học, lan truyền trên internet của những người anti-vaccine, những mẩu chuyện bẻ cong sự thật của họ nguy hiểm hơn bạn nghĩ rất nhiều: nếu chỉ 5% cộng đồng từ chối chủng ngừa, miễn dịch cộng đồng sẽ bị phá vỡ, làm tăng gấp ba lần tỷ lệ mắc sởi hàng năm. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến từng bệnh nhân, mà còn ảnh hưởng đến toàn bộ cộng đồng – gây áp lực lên bệnh viện và tăng chi phí y tế công cộng, có thể tương đương 2,1 triệu USD/năm tại Mỹ. Chúng tôi gọi đó là sai lầm trong nhận thức – là sai lầm do con người cảm thấy rồi làm theo cảm tính chủ quan mà không tin vào khoa học thực nghiệm, không tin hay không tham khảo các con số thống kê. Hãy tự mình so sánh 2 con số, một là nếu đưa con di chích ngừa thì nguy cơ tử vong là 0% và hai là nếu không đưa con đi chích ngừa thì nguy cơ con bạn mắc các bệnh sau này tăng gấp vài trăm lần.

Cuối cùng, chúng tôi muốn nhấn mạnh rằng: khi đụng vào người bệnh, không ai nói an toàn 100% được, chúng ta cần tỉnh táo, tham khảo các con số thống kê mà đưa con đi tiêm phòng đầy đủ.

Nguồn:

  1. Trang web Tổ chức Y tế Thế giới: https://www.who.int/emergencies/ten-threats-to-global-health-in-2019
  2. Trang web Cục y tế dự phòng Bộ Y tế: http://vncdc.gov.vn/
  3. Trang web Viện vệ sinh dịch tễ Tây Nguyên: http://tihe.org.vn
  4. Trang web Chương trình Tiêm chủng mở rộng: http://tiemchungmorong.vn/vi
Related articles
arrow
arrow